Veel voorkomende aandoeningen

Bloedneus of porfyrine
Het kan soms lijken of je ratje een bloedneus heeft. Dit is in de meeste gevallen geen bloed, maar zogenoemde red tears. Dit kan gebeuren als je rat ziek is of stress heeft. Dat maakt dat een bepaalde klier; de Harderse klier meer porfyrine afscheidt. Dat is een soort afbraakproduct van het bloed. Wanneer je rat dit heeft kun je kijken of er recentelijk veranderingen zijn geweest waar je rat stress door kan hebben. Probeer dan de stress te verminderen. Wanneer je niet het idee hebt dat het stress is, en het gaat niet over kun je beter naar de dierenarts gaan.

Spijsverteringsproblemen 
Diarree is een van de meest voorkomende problemen bij knaagdieren. Het wordt meestal veroorzaakt door verkeerde voeding of door voedsel dat beschimmeld of bedorven is. Groenvoer waar insecticide op zit, veroorzaakt darmklachten (of erger). Bij hevige diarree kan een klein dier snel uitdrogen dus wacht niet te lang met het maken van een afspraak bij de dierenarts.

Olifantstanden
De tanden van een rat groeien hun hele leven lang door. Ze slijten af door het knagen dat ze doen op het voedsel, maar ook doordat ze met het knagen hun tanden op een natuurlijke manier langs elkaar halen waardoor ze automatisch slijten. Wanneer de tanden scheef groeien, kan het zijn dat de tanden te ver doorgroeien. Dit zijn dan olifantstanden. De rat kan steeds lastiger eten en kan uiteindelijk sterven van de honger. Als je merkt dat er iets op deze manier niet goed is met de tanden kun je deze laten knippen door de dierenarts. De dierenarts kan je er ook verder mee helpen. Zorg in ieder geval dat de rat voldoende te knagen heeft; hard voer, een hondenkluifje, aan de lucht gedroogd brood en hout.
Luchtwegproblemen 
Ratten hebben vaak problemen met de luchtwegen. Problemen kunnen ontstaan door stof, tocht of een slechte hygiëne, dus wanneer ze in hun eigen lucht rondlopen (in hun urine zit ammoniak). Het gebeurt maar al te vaak dat ratten verkouden worden of een longontsteking oplopen, omdat de kooi op de toch staat of omdat er te veel stof vrijkomt uit de bodembedekking. Voor een leek is het verschil tussen een fikse verkoudheid en een longontsteking niet te zien. Als ratten luchtwegproblemen hebben begint dit vaak met niezen en uitvloeiing uit de neus. Later kan je de rat duidelijk horen adem halen. De ademhaling is reutelend en proestend. De ogen zijn vochtig en de rat is lusteloos. Ook kan de rat minder gaan eten door de ademnood. Wacht ook hierbij niet te lang om ermee naar een dierenarts te gaan.

Verwondingen 
Een rat kan op diverse manieren verwondingen oplopen. Ratten zijn normaal gesproken sociale dieren die zich in een groep goed thuis voelen. 
Een ongelukje zit echter in een klein hoekje. De rat kan vallen en iets breken of kneuzen, tussen de deur komen, (letterlijk) onder de voet worden gelopen enz. Het gebeurt dan ook geregeld dat een rat gewond raakt. Nu zijn het gelukkig taaie dieren die goed tegen een stootje kunnen en uitwendige verwondingen zullen snel genezen. Houd de wonden wel schoon. Zet de rat in een kooi met papier als bodembedekking, want er mag geen stof in de wond komen. 

Ook ratten kunnen iets breken. Wanneer u ziet dat een pootje een vreemde stand heeft, kan het gebroken zijn. Gips is bij een rat geen optie. Spalken wel, maar dit kunt u beter aan de dierenarts overlaten. 

Let op als je rat losloopt!
Abcessen
Een bobbeltje kan ook een abces zijn. Een abces is een ontsteking onder de huid. Een abces kan ontstaan als er vuil in een wond(je) terecht is gekomen. Dit kan gaan ontsteken en er komt wondvocht en/of pus onder de huid te zitten. 
Als het abces rijp is (de pus wordt hard en de bobbel klapt open) is het goed de wond zelf af en toe (2 x per dag bijvoorbeeld, of zo vaak als je nodig vindt) schoon te maken. Dit kun je doen met een zoutoplossing die je bij de dierenarts kunt halen. Met een pipetje en een wattenstaafje kun je de wond schoonmaken. Je kunt met een abces natuurlijk ook naar de dierenarts gaan. Antibiotica kuur erbij kan helpen de infectie tegen te gaan.

Huidaandoeningen 
Ratten kunnen diverse huidaandoeningen krijgen. Veel daarvan worden veroorzaakt door parasieten. Eczeem, korstjes, kale plekken en haaruitval zijn geregelde verschijningen bij de rat. Oudere mannetjes kunnen problemen krijgen met hun hormonen, waaruit huidklachten voortvloeien. Ook verkeerde voeding, te weinig beweging en schimmels kunnen leiden tot huidziekten.

Parasieten 
Parasieten zijn kleine organismen die leven ten kosten van hun gastheer. Inwendige parasieten (wormen) leven in de maag en darmen van het gastdier. Uitwendige parasieten, zoals vlooien, luizen, teken en mijten leven op de huid of in huidplooien. 

Mijt.
Mijt is een klein diertje dat als parasiet op andere dieren leeft, ook op ratten kunnen ze dus gaan zitten. Er bestaan veel verschillende soorten mijt en dus ook verschillende symptomen die een rat kan hebben. Wanneer de rat veel krabt en korstjes heeft kan hij mijt hebben. Ook vreemde kleine bobbeltjes op de staart en/of de oren (bloemkooloren) kunnen een aanwijzing zijn. Wederom het advies: de dierenarts kan het beter bekijken. Mijt wordt behandeld door een ontsmettingskuur voor de hele kolonie en injecties. Dit moet enkele malen herhaald worden. Mijt is ontzettend besmettelijk, vandaar dat de hele kolonie die je hebt ontsmet moet worden. 
Bloemkooloor
Vlooien
Een rat kan last krijgen van vlooien door een ander dier dat ze mee naar huis heeft genomen. Bij de dierenarts kun je een bestrijdingsmiddel halen tegen vlooien. Ook hier moeten alle ratten, andere huisdieren en de omgeving ontsmet worden.

Luis
Luizen zijn kleine roodachtige beestjes. Zijn langwerpig en ongeveer een millimeter lang. Tussen de oranjeachtige huidschilfers van mannen zijn ze heel lastig te zien. Bij de dierenarts kun je een bestrijdingsmiddel halen tegen luizen. Ook hier moeten alle ratten, andere huisdieren en de omgeving ontsmet worden. 

Tumoren 
Een van de meest voorkomende aandoeningen bij ratten is de tumor. Dit is een gezwel dat goedaardig of kwaadaardig (kanker) kan zijn. Vaak zijn tumoren goedaardig en deze zijn dan ook goed operatief te verwijderen, mits je niet te lang wacht. Het probleem van tumoren is dat ze nog wel eens terug willen keren na verloop van tijd. Meestal duurt dit een klein jaartje, maar het kan ook sneller terug komen of helemaal niet. 

Zonnesteek 
Een rat mag nooit in de volle zon staan, ook niet in het voorjaar of de herfst. Vooral een glazen bak verandert dan snel in een oven. De rat mag best eens buiten in het zonnetje staan, maar moet altijd een schaduwplekje hebben om te kunnen schuilen. Houd er rekening mee dat een huisje in een bloedhete, glazen bak geen verkoeling geeft! 

Een rat met een zonnesteek ligt vaak plat op de grond te puffen en te hijgen. Hartslag en ademhaling zijn versneld. Het schadelijke effect van de hete zon slaat vaak pas na enige tijd toe: de rat valt "zomaar" om, kan bewusteloos raken en ademnood krijgen. Breng hem dan zo snel mogelijk in een rustige, koele ruimte. Wikkel hem eventueel in een nat washandje. Als de rat bijkomt, moet je stoppen met afkoelen, zodat hij rustig kan herstellen.